Chúng tôi rời Sài gòn trên chuyến bay sớm nhất đi Pleiku lúc 6 giờ sáng. Trời còn mờ tối lúc tôi rời khỏi khách sạn và đã lâu lắm rồi tôi có một cảm giác nôn nao kỳ lạ đến như vậy. Đây là lần thứ nhất hội thiện nguyện VietDreams của chúng tôi thực hiện một dự án ngoài Hoa Kỳ và tại một vùng cao nguyên xa xôi hẻo lánh – Kontum.
Các trại trẻ mồ côi Vinh Sơn (cũng có thể được biết đến dưới tên Nhà Mở Vinh Sơn) từ VS 1 đến VS 6 nằm rãi rác từ thị xã Kontum cho đến các khu vực hẻo lánh xa xôi của vùng cao nguyên đất đỏ này. Dưới sự giám sát các soeur người dân tộc thiểu số thuộc dòng Ảnh Phép Lạ, hơn 700 trẻ em trẻ mồ côi & trẻ em từ các gia đình quá nghèo khó được bảo trợ chổ ở, thực phẩm, quần áo, thuốc men, tiền học. Hầu hết các em là người dân tộc trong số 54 dân tộc thiểu số đang sinh sống trên nước Việt Nam. Các em từng ngày phải đối diện với mọi thiếu thốn trong cuộc sống ngay cả những thứ căn bản nhất của cuộc sống như thức ăn, tiền học, nhất là nước gồm cả nước để sử dụng sinh hoạt & nước uống sạch.
Qua một cuộc khảo sát của các chuyên gia phân tích mà hội Viet Dreams đã thuê hợp đồng đến để làm thử nghiệm nước ở tại 6 trại trẻ mồ côi Vinh Sơn cho thấy lượng nước ở đây không đủ dùng cho sinh hoạt hàng ngày của hơn 700 em cộng với các soeur và những người giúp việc. Đó là chưa kể đến một số nơi nước bị nhiễm khuẩn và chì rất nặng. Nhận thấy NƯỚC là một trong những yếu tố quan trọng nhất và cần quan tâm hàng đầu, hội thiện nguyện Viet Dreams đã tốn rất nhiều thời gian để tìm hiều và xây dựng một dự án nước sạch cho các trẻ em tại Vinh Sơn. Sau nhiều cuộc điện thoại viễn liên để thảo luận với các Cha và Soeur cùng những thiện nguyện viên bên Việt Nam và ở Hoa Kỳ, Viet Dreams đã có được những con số tài liệu chính xác cho dự án. Từ đó những hoạt động gây quỹ của hội được bắt đầu triển khai. Từ những công việc rất nhỏ như tiền gây qũy từ bán tranh, bán CD, bán t-shirt cho đến những buổi Gala Dinner, đấu giá, Viet Dreams đã tìm được ngân quỹ hơn cả dự định ban đầu.
Nha sĩ Cẩm, một trong những người thiện nguyện viên đầu tiên của Viet Dreams hiện đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam, và tôi đến phi trường Pleiku lúc 8 giờ sáng. Ở đó chúng tôi được anh Bình đưa xe tới đón đi Kontum. Anh Bình cũng là một thiện nguyện viên hiện sinh sống tại Gia Lai, hiện dành hết 100% thời gian cho những công việc thiện nguyện của các nhà thờ cũng như các hội đoàn phi vụ lợi giúp các trẻ em vùng miền núi. Mất khỏang 1 tiếng để di chuyển từ phi trường Pleiku vào thị xã Kontum trên những con đường đất đỏ bụi mù. Và tệ hơn nữa là tất cả các cửa sổ đều phải kéo xuống vì xe không có máy lạnh và ngoài trời thì nắng nóng hơn 80 độ F. Cần phải nói thêm một vài chi tiết nhỏ của chuyến đi này. Nếu không có sự giới thiệu của Cha Hải Minh, người hiện đang giảng dạy tại dòng tu Francisco ở Thủ Đức, thì Viet Dreams có lẽ đã không hề biết đến sự thiếu thốn mọi bề của các em tại trại trẻ mồ côi Vinh Sơn. Và nếu không có bàn tay của Cha Hải Minh xếp đặt thì sự đón tiếp của các soeur người dân tộc tại đây sẽ rất dè chừng và chúng tôi đã phải rất khó khăn để vận chuyển hàng tá quần áo học sinh, xà bông, và sách vở đến cho các em. Cũng như nếu không có Cha thì chắc chắn công việc của chúng tôi đã không được trôi chảy một cách tốt đẹp tại một vùng mà được coi là “khá nhạy cảm” tại Việt Nam.
Đầu tiên, anh Bình dừng lại tại nhà thờ gỗ Kontum để chúng tôi gặp gỡ các soeur và các em của Vinh Sơn 1, trú ngụ ngay sau lưng nhà thờ gỗ. VS 1 là nơi được nhiều người biết đến nhất và cũng là nơi nhận được nhiều sự hỗ trợ nhất vì vị trí thuận lợi của nó. Nhưng không vì vị thế tốt này mà VS 1 thoát được những thiếu thốn về nguồn nước sạch cho các em sử dụng. Vinh Sơn 1 là nơi dự án nước sạch của VietDreams được khởi đầu. Hệ thống máy lọc nước được lắp đặt công phu để phục vụ cho hơn 230 con người đang sinh sống tại đây. Trang thiết bị cho hệ thống này được nhập khẩu từ Hoa Kỳ với chất lượng cao dựa trên tiêu chuẩn của quốc tế. Hệ thống lọc nước ₫ược công ty MK tại Đà Nẵng đảm trách từ phần thiết bị đến các công việc lắp đặt và bảo trì. MK là công ty mà VietDreams đã chọn làm đối tác trong nhiều công ty nước sạch khác vì uy tín và kinh nghiệm cũng như sự hợp tác chặt chẻ với những hội thiện nguyện quốc tế khác trong 10 năm qua. Bên cạnh Vinh Sơn 1, Vinh Sơn 3 và 5 cũng trong tình trạng cần phải có máy lọc nước. Hai hệ thống lọc nước cũng được lắp đặt tại những nơi này chỉ vài ngày trước khi tôi và chị Cẩm đến nghiệm thu công trình vào đầu tháng 7. Mỗi hệ thống này có thể phục vụ được 200 người sử dụng. Máy lọc nước có tia cực tím và ozone này được bảo trì mỗi năm và sẽ được kiểm tra mỗi 3 tháng để bảo đảm chất lượng.
Chúng tôi dành hầu hết thời gian để tiếp xúc với các soeur trông coi các nhà mở để hiểu thêm về tình hình sinh hoạt cho các em tại nơi đây. Các em tuy thiếu thốn về vật chất và nghèo nàn về điều kiện sống nhưng các soeur đã cố gắng phát triển và duy trì kiến thức đều đặn cho các em. Phần đông các em và các soeur đều nói tiếng dân tộc Bhannar, Ede. Vì vậy, chương trình học của các em là chú trọng đến học tiếng Kinh và cả tiếng Anh. Có lẽ Kontum là nơi được nhiều người da trắng đến thăm hơn là khách Việt Nam nên các em nói và hát tiếng Anh khá tốt. Tôi và chị Cẩm được các soeur nhiệt tình mời trà và bánh cũng như được tham quan nếp sống hàng ngày của các em tại nơi đây. 35 em chia nhau một tô thịt rất bé. Buổi trưa các em tránh nóng bằng cách nằm ngủ xếp lớp trên sàn gạch. Các em lớn trông coi các em bé ít tuổi hơn. Các em thích đi chân đất do tập tục người thiểu số. Các em ngủ trên những chiếc giường không có chiếu mà nằm thẳng trên các vạt giường. Các soeur đầy tình thương nhưng rất nghiêm khắc. Các em giặt đồ và tắm từ một con suối nhỏ. Nước sử dụng mờ đục như một cốc cà phê sữa. Đó là một số hình ảnh mà luôn ám ảnh tôi sau chuyến đi thực tế này.
Ngoài công việc đem đến nước sạch, VietDreams cũng đã đứng ra bảo trợ tiền ăn và chi phí học cho 40 em tại Vinh Sơn 6. Trong chuyến đi này, chúng tôi cũng đã tặng 200 bộ đồng phục hoc sinh do chị Cúc của TCA tài trợ cho Vinh Sơn 4 & 6. Ngoài ra một số quần áo gồm mới & cũ, xà bông, sách vở do hội HipHopJazz Dance tại Saigon quyên góp cho các em tại Vinh Sơn 6. Số tiền $4,000 cho 3 hệ thống lọc nước tại Vinh Sơn 1, 3 & 5 được trích ra từ ngân quỹ có được sau buổi fund raising Heart to Heart Gala mà VietDreams tổ chức vào tháng 5 tại Corinthian Grand Ballroom. Cũng tại buổi tiệc này, ông David Dương sau khi xem một đoạn phim ngắn về chương trình nước sạch đã ủng hộ cho dự án nước sạch của VietDreams một món quà lớn bất ngờ cho ca hội và các em tại Kontum. Với số tiền từ công ty California Waste Solution và hội Friends of Vinh Son bảo trợ, vào tháng 10 vừa rồi, chúng tôi đã hoàn thành thêm được một số dự án như khoan thêm hai giếng tại Vinh Sơn 2 và 6 cùng với 2 giàn bơm được thả xuống dưới độ xâu là 50 mét. Ngoài ra, Viet Dreams cũng đã lắp đặt thêm 2 hệ thống lọc nước để dùng cho nấu nướng và sử dụng hàng ngày cùng với 2 hệ thống lọc nước uống liền tại Vinh Sơn 2 và 6. Thêm vào đó, hội Viet Dreams cũng cùng kết hợp với hội Beacause Vietnam xây được 2 chiếc cầu xi măng tại Hòa Mỹ, một phòng học tại trường tiểu học Lương Nghĩa và một số học bổng cho các em nghèo tại Long Mỹ và Phụng Hiệp.
Đại diện cho tất cả các thành viên của Viet Dreams, chúng tôi xin tri ân tất cả bạn bè và gia đình cũng như các vị ân nhân bảo trợ đã tin tưởng và ủng hộ những dự án mang nhiều ý nghĩa của hội. Cuộc hành trình mang đến nước sạch cho những nơi xa xôi sẽ còn nhiều gian nan và thử thách. Nhưng với tình thương và sự ủng hộ của các tấm lòng vàng, nước sạch sẽ vẫn được đến những nơi cần. Và lại nghe đâu đó vang vang bài hát “I have a dream” mà các em ở Vinh Sơn đã hát tặng tôi lúc chia tay như một niềm tin mà các em gửi gấm theo tôi về Mỹ. Đó cũng chính là món quà ý nghĩa nhất dành cho tôi, cho các bạn của VietDreams trong cuộc hành trình tìm nguồn nước sạch.
Khac-Quan Nguyen
VietDreams.org
Founder and Executive Director
